การออกแบบโคกหนองนา หลักการออกแบบพื้นที่ด้วยภูมิสังคม

การออกแบบโคกหนองนา หลักการออกแบบพื้นที่ด้วยภูมิสังคม ต่อเนื่องจากโพสต์การพูดถึงทำไมถึงต้องเป็นโคกหนองนา ทำไมต้องทฤษฎีใหม่ เกษตรกร สามารถนำมาใช้ได้จริงหรือเปล่า สำหรับบทความนี้ จะเป็นเรื่องการออกแบบ เผื่อเป็นแนวทางให้กับเกษตรกรที่กำลังสนใจ หลุมขนมครกมันก็คือเกษตรทฤษฎีใหม่ของพระองค์ท่าน ถ้าจะให้ผมนิยามเนี่ย เรามาใช้คำให้เป็นภาษาชาวบ้านแค่นั้นเอง 1 โคกหนองนาโมเดล ถือว่าเป็น 1 หลุมพื้นที่ลุ่มน้ำ เปรียบเสมือนถาดขนมครก ถาด 1 ถาดถ้าไม่มีหลุมเลยเนี่ยมันก็จะเป็นฐานเรียบๆที่น้ำหลากมาก็ไหลผ่านหมดการทำหลุมขนมครกคือ โคกหนองนาเป็นหลุมเนี่ย อยู่ในถาดที่เป็นจุดๆให้เต็มถาด เพื่อให้แทนที่น้ำจะไหลผ่านทั้งหมดทีเดียวน้ำจะได้ขังอยู่ในหลุมขนมครกเพราะว่าน้ำฝนทั้งหมดที่ตกมาเนี่ยแทนที่มันจะทะลักล้นมาให้เกิดน้ำท่วมแบบนี้โดนเก็บไว้ก่อนละ เช่นที่ น่าน ถ้าเราไปทำอย่างนี้ทุกภูเขาที่มันกำลังหัวโล้นอยู่ ไปทำทั้งระบบเก็บน้ำบนภูเขามีปลูกป่าเพิ่มช่วยเก็บในดิน คือขุดหนอง บนเขาเขา ทำนาบนเขา ที่มันเป็นนาขั้นบันไดมันก็ชะลอน้ำให้ลากลงมาเพราะว่าระบบน้ำฝนตกมามันจะโดนชลออยู่ในพื้นที่ก่อนไม่ใช่ตกปุ๊บหลากดิ่งมาเลยเพราะมันดึงมารวมกันหมดมันก็เลยกลายเป็นน้ำป่า แต่ถ้าอย่างนี้มันจะชะลออยู่เป็นจุดๆหลุมขนมครก มันช่วยชะลอน้ำท่วมแล้วมันก็ยังมีน้ำเก็บในที่ดิน แล้วใช้ทั้งปีได้เพราะหลักการออกแบบของเราคือเราต้องคำนวณว่าน้ำที่ต้องใช้ใน 1 ปีเนี่ยมันใช้น้ำกี่ลูกบาศก์เมตรแล้วเราต้องเก็บน้ำให้ได้พอใช้ 1 ปีโดยที่ไม่ต้องรอน้ำจากระบบชลประทานต้องพึ่งตนเองเรื่องน้ำให้ได้ 100% หรือ 120% เพื่อจะเผื่อชาวบ้านที่เขาไม่มีพอ โคกหนองนาโมเดล หลักการออกแบบพื้นที่ด้วยภูมิสังคม หลักสำคัญที่สุดในการออกแบบพื้นที่จริงๆเนี่ยเราใช้คำว่าการออกแบบเชิงภูมิศาสตร์สังคมไทยคำว่าภูมิสังคมไทยเป็นคำที่ในหลวงพระราชทานให้ และทางมหาลัยแม่โจ้เอาคำนี้ไปเปิดเป็นหลักสูตรชื่อว่าหลักสูตรการพัฒนาภูมิสังคมอย่างยั่งยืน ได้ไปเรียนภาคทฤษฎีมาจากหลักสูตรนี้ พอเราเรียนภาคทฤษฎีเราก็พอเชื่อมโยงความเข้าใจของสิ่งที่พระองค์ท่านทรงคิดและปรัชญาของท่านว่าพระองค์ท่าน อยากจะทำอย่างไร สำคัญจริงๆเนี่ยปัจจัยคือเรื่องของคำว่า ภูมิสังคมนะครับ ภูมิคือกายภาพ สภาพดินน้ำลมไฟสังคมคือวัฒนธรรมความเชื่อภูมิปัญญาดั้งเดิมที่อยู่ในพื้นที่นั้น เพราะฉะนั้น ปัจจัย …